De oproep verscheen op Facebook: testeters gezocht voor pop-uprestaurant Tayeb. Binnen een dag was er geen plek meer. Logisch, want wie wil nu niet tegen een zeer schappelijke prijs, allerlei nieuwe en onbekende gerechten eten. Precies! Tayeb, georganiseerd door een groep statushouders en aangejaagd door Arnold Messelink, is een test om te zien of het eten bevalt. En dat doet het. Net als de avond zelf.

Het is 25 januari, een doorsnee woensdagavond. Ik sta om 18.00 te wachten op de hoek van de Van Karnebeekstraat. Lydia komt aangefietst en samen racen we naar Hanz. We zijn eigenlijk al te laat en wat verdwaasd komen we binnen via de verkeerde ingang. Heb je niet die registratietafel gezien bij binnenkomst? Euh, nee, maar wij waren dan ook direct bij het restaurant naar binnen gestapt. We lopen terug en verdomd, een registratietafel waar we hartelijk worden ontvangen.

Het water loopt me nu al in de mond

We worden na registratie en jas ophangen heel galant begeleid naar onze tafel. We vallen stil, laten de drukte op ons inwerken, kijken naar het menu. Het water loopt me al in de mond. Ook te laat komt Marijke aan, gehaast, net terug van haar cursus. Ze realiseert zich ineens dat ze geen mail terug heeft gehad op haar aanmelding en inderdaad, ze staat niet op de lijst. Toch mag ze aanschuiven. We bestellen wijn en rivella, en het eerste gerecht wordt geserveerd.

Alle statushouders die hebben meegewerkt aan Tayeb en Arnold (helemaal rechts).

Het pop-uprestaurant waar we te gast zijn, is geïnitieerd door aanjager en sociaal ondernemer Arnold Messelink. Na een diner met vluchtelingen het jaar ervoor, waaraan hij een vriendschap overhield, realiseerde hij zich dat statushouders graag aan het werk willen, maar soms een platform nodig hebben. Of een duwtje in de rug. Daarom bedacht hij een pop-upconcept waar statushouders hun talent kunnen tonen. In december was er al het pop-upcafé waar statushouders en ondernemers elkaar konden ontmoeten en dit keer dus: Tayeb, het pop-uprestaurant.

Tayeb is populair. Na een aankondiging op Facebook dat testeters zich konden aanmelden, stroomden de e-mails binnen en binnen een dag was het vol. De belofte: een avond eten gekookt door statushouders, als proef voor het afhaalrestaurant dat geopend moet worden. Op het menu staan dan ook gerechten uit het Midden-Oosten en Afrika. Allemaal net buiten onze comfortzone, alleen de falafel is bekend terrein.

 Fetteh krijgt een tien

Het begint goed: kikkererwtensoep, die naderhand door Marijke als het lekkerst wordt genoteerd. Ikzelf heb meer met de fetteh, die ergens achteraan op het menu staat, maar ondanks dat ik al halfvol zit, toch gretig naar binnen werk. De kok staat naast ons te babbelen aan de tafel en als ik hem vertel dat hij van mij een tien heeft gekregen, glundert hij. Daar zou je het alleen al voor doen. Zou het hem een gevoel van voldoening geven dat wat hij heeft gekookt, goed valt bij die witte aardappeleters?

Tien statushouders, vluchtelingen die een verblijfsvergunning hebben gekregen voor vijf jaar en dus mogen werken in Nederland, haakten aan bij het initiatief Tayeb. Waaronder Solomon. In Eritrea, waar hij vandaan komt, werkte hij al in het restaurant van zijn familie, maar was eveneens een kunstenaar en werkte hij voor een baas. ‘In Eritrea is het heel normaal dat mensen verschillende banen naast elkaar hebben’, vertelt Solomon.

Solomon (links) en Arnold (rechts).

Solomon (links) en Arnold (rechts).

De combinatie van een restaurant en kunst is Solomon’s droom, maar voordat het zover is, moest het eten eerst uitgeprobeerd worden. ‘Ik wilde Nederlanders kennis laten maken met mijn stijl en het eten uit mijn land. Ik weet alleen dat het vaak te heet is, jullie houden daar vaak niet van. Dus wilde ik het eerst uitproberen, ervaring opdoen.’ Tegelijkertijd is Solomon geïnteresseerd in de Nederlandse keuken: ‘Ik zou graag meer ervaring hebben met de Nederlandse cultuur en het eten.’

De vlucht van Solomon

Solomon vluchtte uit Eritrea, omdat zijn kunst de regering niet aanstond. Hij werd opgepakt en toen hij werd vrijgelaten, vluchtte hij het land uit naar Ethiopië. Dat was in 2009. Sindsdien is hij onderweg geweest via vluchtelingenkampen in Ethiopië en Sudan. In Lybië, Egypte en Italië verbleef hij in de illegaliteit tot hij in Ter Apel, Nederland, arriveerde. Inmiddels is hij statushouder en is hij neergestreken in Zwolle. Hij spreekt nog weinig Nederlands, maar het komt: hij heeft taalles, waar hij bevriend raakte met Arnold.

Arnold praat aanwezigen toeOok een deel van de andere statushouders kent hij van de taalles. En hoewel Arnold de initiatiefnemer is van de pop-upconcepten, wil hij benadrukken dat het meeste werk van de statushouders komt. ‘Ik kan het aanjagen, ik kan de juiste mensen bij elkaar brengen, maar zij moeten het gaan doen. Ze hebben Tayeb zelf georganiseerd, wie waar moest komen te staan, wie welke verantwoordelijkheid had en al die zaken. Maar als je ze de ruimte geeft, dan komen ze vanzelf in beweging.’

Niet te veel praten, maar vooral doen

Arnold gelooft vooral in doen en aanpakken van onderaf. Eigenlijk heeft hij een start-up of permanent bètamentaliteit. Met andere woorden: niet te veel praten, maar vooral direct testen of zelfs lanceren, en daarbij continu in de gaten houden wat werkt en wat niet werkt. Ook Tayeb is zo ontstaan. Arnold: ‘Iedereen had wel wat met eten. Een paar hadden een restaurant gehad, anderen erin meegedraaid. De eerste stap was testen of de Zwollenaren wel zitten te wachten op het eten van de statushouders.’

OpscheppenDoor direct het restaurant te organiseren, merken de statushouders direct het enthousiasme van de Zwollenaren. Het wordt een geslaagde avond, er wordt geapplaudisseerd voor de koks, de bedienden en de initiatiefnemers. Er worden foto’s gemaakt van de groep. Ze glunderen. Het zit erop. Het is geslaagd. De eters mogen hun cijfers en toelichting geven. Maar smaak is moeilijk te vatten en we zijn het zeker niet eens met elkaar. Het maakt niet uit, de ontmoeting was geslaagd. Met het eten én de mensen.

Anne van den Berg

Author Anne van den Berg

Anne van den Berg is geboren en getogen onder de rook van Utrecht, maar vertrok voor haar opleiding journalistiek naar Zwolle. Inmiddels tikt ze bijna tien jaar als import-blauwvinger aan. Ze is betrokken bij dit sociale en betere initiatief, omdat ze gelooft in het goede van de mens. Meer over haar werk vind je op: www.editoranne.nl

More posts by Anne van den Berg

Join the discussion One Comment

  • Anthonie Taselaar schreef:

    onze dochter is gehandicapt en daarmede een “vluchteling” in eigen land, althans zo ervaren wij dat.
    wegkijkende medeburgers, een wantrouwende opgelegde burocratie die het leven duurt: er is geen vrijheid meer na het opgeplakt krijgen van de status gehandicapte want de overheid moet voortdurend controleren of je niet “profiteert”.
    het verkrijgen van werk is nauwelijks mogelijk: door eigen inspanningen heef zij nu een informele vrijwilligers werkplek in de bibliotheek Enschede.
    indien de gemeente dat zou formaliseren moet de bibliotheek aan de gemeente gaan betalen voor “begeleiding” van het proces door een ambtenaar (portfolio, kwalificaties ?) en moet er per kwartaal verantwoording afgelegd worden door de bibliotheek aan de gemeente. welaan dan komt haar werkplek onherroepelijk in gevaar dus dat gaan we niet doen.
    ik lees met pleizier de scoringskansen en successen van de culinaire professionals uit den vreemde maar moet mijn jaloezie onderdrukken; liever schreef ik een doortimmerd stuk over het concept “vreemdeling” in eigen land; heeft U suggesties of is mijn zienswijze total verkeerd ?

Leave a Reply