De vier eerste bezoekers staan met elkaar te praten als bakken met dampend eten binnen worden gebracht. Vijf mensen van de moskee lopen heen en weer met schalen en frisdrank.  Al snel staat er een buffet van Roti. Stapels rotiplaten, bakken vol met kip en groente. Alles huisgemaakt, dampend en pittig geurend. Iedereen verwijst naar elkaar als de kok. De gezichten van de volgende bezoekers van het verhalencafé van Zowell fleuren op als ze binnenkomen en ruiken dat we roti gaan eten.

Foto’s: Jochem Kossem

Deze avond zijn mensen van de Groene Loper Zwolle, die bezig zijn met natuur in de stad, op bezoek bij de moskee Misbahoel in Holtenbroek. Een lid van de Groene Loper woont in Holtenbroek en is blij dat ze de moskee kan bezoeken. De avond begint met een letterlijke groepsdynamiek: mensen vallen binnen, gaan weer weg, en nieuwe mensen komen erbij. Na het gebed van zes uur voegt de imam met een aantal andere mannen zich bij het gezelschap. De vrouwen maken grappen over wie de afwas gaat doen, de mannen klagen over de grote hoeveelheid deeg dat ze moesten kneden.

In bed oplossingen bedenken

Aan kleine tafeltjes genieten we van de verse roti en delen we verhalen over mensen op laten bloeien. Een man uit de moskee die al 19 jaar in de metaal werkt, vertelt dat hij leert met zijn handen. Zijn werkgever moedigt hem aan en laat hem bloeien. Hij mag op cursus, waardeert zijn werk en dat geeft hem vertrouwen. Nu is hij helemaal met het bedrijf vergroeit. In bed ligt hij nog oplossingen te bedenken om op het werk producten simpeler te verpakken.

Het binnen druppelen gaat weer verder. Een prima donna op hoge hakken met witte sluier en een volle lach blijkt een kapster te zijn die later is vanwege haar werk. Een man schuift later aan met een flink bord eten. “Ik kom net uit mijn werk in Apeldoorn. Ik werk daar als beveiliger in een groot kantoorgebouw. Mooi werk om te doen. Wij bidden 5 keer per dag. Het bedrijf biedt daarvoor ruimte aan de medewerkers. Mijn collega’s moeten er geen last van hebben dat ik even weg ben. Dat moet je met elkaar regelen. Er zijn ook collega’s die even tijd nemen om te roken. Dat soort ruimte moet je elkaar geven. Het gebed is voor mij een moment van rust en bezinning. Je staat stil bij de dingen die echt belangrijk zijn. Niet je geld of je bezit, maar je geloof en wat dat betekent voor hoe je met elkaar omgaat.”

 

Mini sprintjes tijdens het gebed

Halverwege de avond is het tijd voor gebed en breekt het gezelschap op. De niet-moslims mogen er bij aanwezig zijn. Met mij gaan vijf andere mensen van de Groene Loper en Zowell achter in de gebedsruimte zitten. Zeven mannen van de moskee staan op een rij, reciteren als een gezang, knielen voorovergebogen, staan weer op en buigen. Ik waardeer de schoonheid van hun ritueel.

Een klein jongetje van een jaar of vijf is er ook bij. Hij houdt zijn vader vast, maakt zich los, kijkt naar de biddende mannen en verkent de ruimte. Achter de mannen trekt hij minisprintjes. Vlak voor mij laat hij een zacht scheetje. Hij kijkt schuldbewust om zich heen. Mijn buurman geeft hem een knipoog. Het jongetje giechelt en sprint enthousiast verder.

Van waarde zijn

Als we weer binnenkomen is een aantal vrouwen uitbundig aan het praten en schateren over kinderen en opvoedingsperikelen. Het gezelschap maakt nieuwe mengsels en het gesprek gaat weer verder. Nu met verhalen over medemenselijkheid. Een meisje vertelt dat ze een keer op school was flauwgevallen. De lerares hielp haar meteen, bracht haar naar de dokter en naar huis. Ze had haar lessen achter zich gelaten om dit meisje te helpen. Dat betekende veel voor haar. In dit gebaar kon ze voelen dat ze van waarde is.

Opnieuw is het tijd voor het gebed, en nu voor de vrouwen. Met mijn collega van Zowell ga ik op het bankje achter in de gebedsruimte voor de vrouwen zitten. De vrouwen bidden in stilte terwijl we op het bankje over verschillende manieren van bidden spreken. We vergelijken Lourdes en Mekka als plekken waar mensen uit de hele wereld met verschillende achtergronden samenkomen en zich dankzij die plek verbonden weten. Deze kleine, meer informele gebedsdienst breekt weer op en we voegen ons bij het grote gezelschap om verder te praten over medemenselijkheid.

De imam beaamt hoe belangrijk het is om elkaar te helpen en hoe moeilijk het soms is om daar vorm aan te geven. Hij was in Mekka op bedevaart. Daar zijn heel veel mensen die rondjes rond het heiligdom lopen. Je kan vertrapt worden. Een oude dame werd onwel en pakte zijn arm. Maar hij was bang om onder de voet gelopen te worden en liep door. Zijn zus bleef wel bij haar. De oude vrouw zakte in elkaar en zijn zus riep hem. Hij heeft zich omgekeerd. “Hoe had ik een mens in nood kunnen laten staan. Hoe kon ik voorbij gegaan aan de waarde van elk mens. We hebben haar geholpen en water gegeven. Dankzij mijn zus ben ik omgekeerd.”

Met dank aan de trage deuren

We realiseren ons in het gesprek dat medemenselijkheid niet altijd vanzelf gaat. De mensen van de moskee vertellen bijvoorbeeld dat de sfeer in Nederland grimmiger is geworden. Het gebeurt steeds vaker dat bij gesluierde vrouwen de hoofddoek af wordt getrokken. Het roept de vraag op hoe we deze medemenselijkheid en de waarde van ieder mens beter vorm kunnen geven in onze samenleving.

Een man van de Groene Loper zegt dat het ook in hele kleine dingen zit. Zo kwam hij in hoog tempo aanlopen voor een bezoek in een bejaardenhuis. De deuren van het bejaardenhuis gingen heel traag open en dicht. Hij werd gedwongen om met aandacht naar binnen te gaan en dat was nodig voor een menselijke ontmoeting.

Een lijf dat puur natuur is

Het rennende jongetje onder het gebed is een sprekend voorbeeld. Er was tijdens een heilig moment voor hem de ruimte om te spelen en kind te zijn. Zijn scheetje bevestigde onze menselijkheid met een lijf dat puur natuur is en zijn eigen impulsen heeft.

Aan het eind van de avond nodigt de imam ons uit om vaker langs te komen. We nemen hartelijk afscheid van elkaar. We begonnen versnipperd met mensen die later kwamen en weer weggingen. Maar De Groene Loper en Zowell hebben een alledaagse avond in de moskee meegemaakt en meegedaan met het eten en bidden. Ergens tussen de roti, de gebeden en de verhalen hebben we elkaars medemenselijkheid ontmoet en zijn we een groep geworden. Een Zwolse Eat, pray, love, en dan in één avond en met een hele groep.


Zowell, het Zwolse platform voor verhalen over kleine momenten met grote impact, organiseert een reeks van vijf verhalencafés waar mensen van verschillende pluimage elkaar ontmoeten en hun verhalen delen. Deze verhalen publiceren we uiteindelijk in Zowell magazine. Daarmee rijgen we kleine momenten aan elkaar tot één verhaal om zo samen het verhaal van Zwolle te vertellen. Dit was het tweede verhalencafé.

Meer informatie over de verhalencafés van Zowell is hier te vinden >>.
Het verhaal over het eerste verhalencafé kun je hier lezen >>.

De vijfde bijeenkomst aan het begin van de zomer 2017 wordt een feestelijke afsluiting die voor iedereen toegankelijk is. Je kunt je aanmelden voor de nieuwsbrief of Zowell volgen op Facebook om op de hoogte gehouden worden.

Kirsten Notten

Author Kirsten Notten

STORYTELLER EN STRATEEG | Mensen kunnen samen bergen verzetten. Laten we daar meer verhalen over vertellen.

More posts by Kirsten Notten

Leave a Reply